७/१२ उतारा ऑनलाईन कसा काढायचा? २०२६ ची संपूर्ण आणि सोपी मार्गदर्शिका
आजच्या डिजिटल युगात जमिनीचे कागदपत्रे मिळवणे अत्यंत सोपे झाले आहे. २०२६ मध्ये महाराष्ट्र सरकारने महाभुलेख (Mahabhulekh) पोर्टलमध्ये अनेक सुधारणा केल्या आहेत, ज्यामुळे आता तुम्ही घरबसल्या केवळ दोन मिनिटांत तुमचा ७/१२ (सातबारा) उतारा पाहू आणि डाउनलोड करू शकता.
जमिनीचा सातबारा उतारा हा कोणत्याही शेतकऱ्यासाठी किंवा जमीन मालकासाठी सर्वात महत्त्वाचा दस्तऐवज असतो. बँक कर्ज, सरकारी योजना किंवा जमिनीची खरेदी-विक्री अशा प्रत्येक ठिकाणी याची गरज भासते. या लेखात आपण २०२६ मधील नवीन पद्धतीनुसार ७/१२ उतारा ऑनलाईन कसा काढायचा, याची सविस्तर माहिती घेणार आहोत.
Table of Contents
- ७/१२ उतारा म्हणजे काय?
- ऑनलाईन ७/१२ काढण्यासाठी आवश्यक माहिती
- महाभुलेख पोर्टलवरून ७/१२ काढण्याची स्टेप-बाय-स्टेप प्रक्रिया
- डिजिटल स्वाक्षरित ७/१२ उतारा कसा डाउनलोड करायचा?
- ७/१२ उतारा ऑनलाईन काढण्याचे फायदे
- निष्कर्ष
७/१२ उतारा म्हणजे काय?
७/१२ उतारा हा जमिनीचा एक प्रकारचा आरसा असतो. यामध्ये जमिनीचा गट क्रमांक, मालकाचे नाव, जमिनीचे क्षेत्रफळ, पिकांची माहिती आणि कर्जाचा बोजा यासारख्या महत्त्वाच्या नोंदी असतात.
महाराष्ट्र जमीन महसूल कायद्यांतर्गत हा दस्तऐवज अत्यंत कायदेशीर मानला जातो. २०२६ मध्ये आता हा उतारा अधिक सुरक्षित आणि क्यूआर कोड (QR Code) सह उपलब्ध करून देण्यात आला आहे.
ऑनलाईन ७/१२ काढण्यासाठी आवश्यक माहिती
ऑनलाईन पद्धतीने उतारा शोधण्यासाठी तुमच्याकडे खालीलपैकी किमान एक माहिती असणे आवश्यक आहे:
- जमिनीचा गट क्रमांक किंवा सर्व्हे नंबर.
- जमीन मालकाचे पहिले नाव, मधले नाव किंवा आडनाव.
- जमीन ज्या गावात आहे, त्या गावाचे नाव, तालुका आणि जिल्हा.
ही माहिती तुमच्याकडे असल्यास तुम्ही काही सेकंदात आपला उतारा शोधू शकता. महाभुलेख ही अधिकृत वेबसाईट यासाठी वापरली जाते.
महाभुलेख पोर्टलवरून ७/१२ काढण्याची स्टेप-बाय-स्टेप प्रक्रिया
२०२६ मध्ये ७/१२ पाहण्याची प्रक्रिया खालीलप्रमाणे आहे:
- अधिकृत वेबसाईटला भेट द्या: सर्वात आधी गुगलवर 'Mahabhulekh' सर्च करा किंवा थेट bhulekh.mahabhumi.gov.in या पोर्टलवर जा.
- विभाग निवडा: मुख्य पृष्ठावर तुम्हाला महाराष्ट्राचे ६ विभाग (अमरावती, औरंगाबाद, कोकण, नागपूर, नाशिक, पुणे) दिसतील. तुमचा जिल्हा ज्या विभागात येतो, तो निवडा आणि 'Go' वर क्लिक करा.
- ७/१२ पर्याय निवडा: आता नवीन पेजवर '7/12' हा पर्याय निवडा आणि तुमचा जिल्हा, तालुका आणि गाव निवडा.
- शोध पर्याय निवडा: तुम्ही 'सर्वे नंबर' किंवा 'नावावरून' शोधू शकता. माहिती भरल्यानंतर 'Search' बटणावर क्लिक करा.
- कॅप्चा कोड भरा: तुमचा मोबाईल नंबर टाका आणि स्क्रीनवर दिसणारा कॅप्चा कोड अचूक भरा.
- उतारा पहा: आता तुमच्यासमोर जमिनीचा ७/१२ उतारा दिसेल. तुम्ही तो पाहू शकता किंवा प्रिंट करू शकता.
लक्षात ठेवा, हा फक्त माहितीसाठी असलेला उतारा आहे. कायदेशीर कामांसाठी तुम्हाला 'डिजिटल स्वाक्षरित' उताऱ्याची गरज पडते.
डिजिटल स्वाक्षरित ७/१२ उतारा कसा डाउनलोड करायचा?
जर तुम्हाला बँकेत किंवा कोर्टात उतारा द्यायचा असेल, तर तुम्हाला डिजिटल स्वाक्षरी असलेला (Digitally Signed) ७/१२ हवा असतो. यासाठी खालील पायऱ्या फॉलो करा:
- digitalsatbara.mahabhumi.gov.in या पोर्टलवर जा.
- तुमचे लॉगिन आयडी तयार करा किंवा ओटीपी (OTP) द्वारे लॉगिन करा.
- 'Make Payment' पर्यायावर जाऊन ठराविक शुल्क (साधारण १५-३० रुपये) ऑनलाईन भरा.
- पेमेंट यशस्वी झाल्यावर तुम्ही डिजिटल स्वाक्षरी असलेला अधिकृत ७/१२ उतारा डाउनलोड करू शकता.
या उताऱ्यावर तलाठ्याच्या सहीची गरज नसते, कारण यावर क्यूआर कोड असतो जो कायदेशीररित्या वैध असतो.
७/१२ उतारा ऑनलाईन काढण्याचे फायदे
ऑनलाईन पद्धतीमुळे सामान्य नागरिकांचा वेळ आणि पैसा दोन्ही वाचत आहेत. याचे मुख्य फायदे खालीलप्रमाणे आहेत:
- वेळेची बचत: आता तलाठी कार्यालयात वारंवार फेऱ्या मारण्याची गरज नाही.
- पारदर्शकता: जमिनीच्या नोंदीमध्ये होणारे फेरफार तुम्ही वेळोवेळी तपासू शकता.
- कमी खर्च: नाममात्र शुल्कात अधिकृत कागदपत्रे मिळतात.
- २४/७ उपलब्धता: तुम्ही दिवसा किंवा रात्री कधीही उतारा डाउनलोड करू शकता.
Frequently Asked Questions
१. ७/१२ उतारा काढण्यासाठी किती फी लागते? फक्त पाहण्यासाठी ७/१२ मोफत आहे, परंतु डिजिटल स्वाक्षरित उताऱ्यासाठी साधारण १५ ते ३० रुपये शुल्क आकारले जाते.
२. मोबाईलवर ७/१२ पाहता येतो का? हो, तुम्ही महाभुलेखच्या अधिकृत वेबसाईटवरून किंवा 'Mahabhulekh' मोबाईल ॲपवरून सहज उतारा पाहू शकता.
३. डिजिटल ७/१२ सर्व ठिकाणी चालतो का? हो, डिजिटल स्वाक्षरी असलेला ७/१२ उतारा सर्व सरकारी कामांसाठी, बँकांसाठी आणि कायदेशीर प्रक्रियेसाठी वैध आहे.
निष्कर्ष
२०२६ मध्ये ७/१२ उतारा ऑनलाईन काढणे ही एक अत्यंत सोपी आणि सुरक्षित प्रक्रिया झाली आहे. महाभुलेख पोर्टलमुळे शेतकऱ्यांचे सक्षमीकरण झाले असून भ्रष्टाचाराला आळा बसला आहे. जर तुम्हाला काही तांत्रिक अडचण येत असेल, तर तुम्ही जवळच्या 'आपले सरकार' सेवा केंद्राला भेट देऊ शकता.
Related Posts: